Το «Τανγκό των Χριστουγέννων»

Το «Τανγκό των Χριστουγέννων», το δημοφιλές βιβλίο του Γιάννη Ξανθούλη, «πέρασε» στα χέρια μιας άλλης τέχνης, αυτής του κινηματογράφου.

Στιγμιότυπο από τα γυρίσματα, με τον Νίκο Κουτελιδάκη να καθοδηγεί τους Στάνκογλου και Αλμπάνη

Ο σκηνοθέτης Νίκος Κουτελιδάκης, έμπειρος στην τηλεόραση και πρωτάρης στο σινεμά, ανέλαβε τη μεταφορά του στο πανί, αγκαλιάζοντας την ιδέα του ηθοποιού Γιάννη Μπέζου, ο οποίος κρατά τον πρωταγωνιστικό ρόλο.

Αυτός είναι ο ηθικός αυτουργός της κινηματογραφικής περιπέτειας. Οταν διάβασε το βιβλίο πριν από λίγα χρόνια, είδε αμέσως την ιστορία να περνάει μπροστά του καρέ καρέ και τις λέξεις να μεταμορφώνονται σε εικόνες. Καμιά φορά όμως, ένα βιβλίο μπορεί να βρεθεί στο δρόμο για τη μεγάλη οθόνη, όχι μόνο για την ιστορία που διηγείται, αλλά κυρίως για όσα υπονοεί.

‘Οσα πλανώνται μυστηριωδώς γύρω από την αφήγηση και ξεκλειδώνουν κρυφές δυνατότητες της φαντασίας. Για τον Γιάννη Μπέζο, «Το τανγκό των Χριστουγέννων» είναι μια τέτοια περίπτωση.

«Μου αρέσει αυτό που κρύβει ο Ξανθούλης, γιατί έτσι κάνει τη δουλειά μας πιο όμορφη. Αν γνωρίζαμε αυτά που κρύβει ο συγγραφέας, τότε το “Τανγκό των Χριστουγέννων” δεν θα χρειαζόταν να γίνει ταινία», είπε προχθές το βράδυ ο Μπέζος στη συνέντευξη Τύπου για την ταινία. Μπορεί ο Γιάννης Ξανθούλης να απουσίαζε, αλλά με έναν τρόπο ήταν παρών μέσα από το βιβλίο του.

Στον Εβρο

Ο Γιάννης Μπέζος υποδύεται τον συνταγματάρχη Μανώλη Λόγγο. Ο τόπος της ιστορίας είναι το Στρατόπεδο Βάτη στον Εβρο. Ο χρόνος είναι τα Χριστούγεννα του 1970, μεσούσης της χούντας. Ενας χορός, ένα ερωτικό τανγκό, γίνεται ο ιστός γύρω από τον οποίο υφαίνεται η ιστορία, οι σχέσεις, οι επιθυμίες.

Ο υπολοχαγός Στέφανος Καραμανίδης (Γιάννης Στάνκογλου), ένας άνθρωπος κλειστός και απόμακρος, θέλει να ζητήσει σε χορό τον κρυφό του έρωτα, τη Ζωή (Βίκυ Παπαδοπούλου), σύζυγο του Μανώλη Λόγγου.

Η μέρα της γιορτής των Χριστουγέννων πλησιάζει, αλλά αυτός δεν ξέρει να χορεύει. Ετσι, ζητάει τη βοήθεια ενός φαντάρου, του Λάζαρου Λαζάρου (Αντίνοος Αλμπάνης), να του διδάξει χορό.

Το τανγκό αυτό των Χριστουγέννων θα βρει τα βήματά του μέσα από τον «αμφίσημο» κόσμο αυτής της ιστορίας που γράφεται από ανομολόγητους έρωτες σε καιρούς παρανομίας. Από καταπιεσμένα πάθη που πνίγουν καταπιεσμένους ανθρώπους σε ένα τοπίο βαρυχειμωνιάς στην ακριτική Ελλάδα.

Ο σκηνοθέτης Νίκος Κουτελιδάκης, για να στήσει την ταινία, επέλεξε έναν θεματικό καμβά και απομόνωσε τα στοιχεία της ιστορίας που τον ιντρίγκαραν περισσότερο. «Η περίοδος, ο Εβρος, το στρατόπεδο, οι σχέσεις, όλα έχουν κάτι ασφυκτικό. Ηθελα να δείξω όμως πως ακόμα και σε ένα τέτοιο περιβάλλον, μια ψυχή μπορεί και να ζήσει και να απελευθερωθεί», εξήγησε.

Αν περιέγραφε την ταινία με λίγες λέξεις, αυτές θα ήταν «συγκινητική, αλλά όχι μελό». Υπάρχουν και μερικές σκηνές, ίσως 5-6, που λειτουργούν ως ένα κλείσιμο ματιού στην καταπίεση της δικτατορίας. «Σε μερικές σκηνές», εξήγησε, «γελοιοποιούνται διακριτικά οι στρατιωτικοί της περιόδου».

Και ο έτερος πρωταγωνιστής της ταινίας, ο Γιάννης Στάνκογλου, παθιάστηκε εξαρχής με το βιβλίο. Του είχε πει ο Νίκος Κουτελιδάκης ότι πρόκειται να το μεταφέρει στο σινεμά, όπως επίσης και ότι είχε σχεδόν «κλειδώσει» το καστ. Ο ηθοποιός έσπευσε να το διαβάσει και ζήτησε ο ίδιος τον ρόλο του υπολοχαγού που μαθαίνει το τανγκό. Ο σκηνοθέτης του τον έδωσε, παρ’ όλο που τον προόριζε για… αλλού. Στη διάρκεια των γυρισμάτων στον Εβρο, πάντως, ο Γιάννης Στάνκογλου ήταν ο μόνος που έπαιζε στη δική του έδρα, αφού είναι ο τόπος καταγωγής του. Οπως άλλωστε και του «χορογράφου» αυτού του τανγκό, του συγγραφέα του βιβλίου, Γιάννη Ξανθούλη.

* Το «Τανγκό των Χριστουγέννων» θα βγει στους κινηματογράφους την 1η Δεκέμβρη από τη Village.

ΧΡΥΣΟΥΛΑ ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ